Ο καιρός ήταν πάντα μια υπόσχεση που δεν μπορείς να εξαργυρώσεις. Ένα ενδεχόμενο, μια πιθανότητα, μια αίσθηση ότι “κάτι έρχεται”, χωρίς ποτέ να είσαι σίγουρος τι ακριβώς. Οι παραδοσιακοί μετεωρολόγοι το ξέρουν καλά αυτό και γι’ αυτό μιλούν προσεκτικά: για τάσεις, σενάρια, πιθανότητες, γιατί η ίδια η φύση δεν δίνει βεβαιότητες. Στο Weather Twitter στη θέση της επιστημονικής γλώσσας μπαίνει κάτι πιο ελκυστικό: η πρόβλεψη ως δήλωση, ο καιρός ως θέαμα, η αβεβαιότητα ως εχθρός του engagement. 

Αν ενημερώθηκες για την τελευταία κακοκαιρία από επίσημες πηγές πιθανότατα άκουσες για “αυξημένη πιθανότητα χιονόπτωσης” ή “ενδεχόμενο παγετού”. Αν όμως κύλησες το feed σου, ίσως έπεσες πάνω σε κεφαλαία γράμματα, έντονα χρώματα και απόλυτες φράσεις: “Ερχεται ο μεγάλος χιονιάς”, “η μεγάλη καταιγίδα προ των πυλών”. Εκεί γεννιέται το χάσμα ανάμεσα σε επιστήμη και αφήγηση. 

Οι weather influencers δεν είναι μάγοι. Χρησιμοποιούν τα ίδια δεδομένα με τους επαγγελματίες: μοντέλα της NOAA, δορυφόρους, ραντάρ, υπολογιστικές προσομοιώσεις. Η διαφορά δεν είναι στο υλικό, αλλά στο πως το σερβίρουν. Ένα μεμονωμένο run ενός μοντέλου που μπορεί να αλλάξει μέσα σε ώρες παρουσιάζεται σαν αποκάλυψη. Ένας χάρτης βαμμένος μοβ και ροζ λειτουργεί συναισθηματικά, δε χρειάζεται να καταλάβεις τι βλέπεις, αρκεί να νιώσεις κάτι. 

Όπως ο οπαδός που πιστεύει ότι “φέτος είναι η χρονιά μας”, έτσι κι ο weather influencer επενδύει συναισθηματικά στο σενάριο που θέλει να δει να επαληθεύεται κι όταν τα μοντέλα αλλάζουν, αλλάζει η ψυχολογία μιας ολόκληρης κοινότητας. Το Weather Twitter μοιάζει όλο και περισσότερο με αθλητικό talk show. Υπάρχουν στρατόπεδα νίκες και ήττες, πανηγυρισμοί και δικαιολογίες. Αν πέσεις μέσα, γίνεσαι αυθεντία. Αν πέσεις έξω, “έφταιξαν οι συνθήκες”. Κάθε νέο μοντέλο είναι σαν νέο σκορ στο ημίχρονο κι όπως στα σπορ, έτσι κι εδώ η βεβαιότητα πουλά περισσότερο από την επιφύλαξη. Κανείς δεν κάνει retweet την πρόταση “τα δεδομένα είναι αμφίσημα”. 

Το πρόβλημα είναι ότι ο καιρός δεν είναι παιχνίδι, δεν είναι debate για likes. Οι προβλέψεις επηρεάζουν πραγματικές αποφάσεις: μετακινήσεις, προετοιμασία, άγχος. Όταν κάποιος μιλά για “ακραίο κίνδυνο” χωρίς σαφή πλαίσιο, το αποτέλεσμα δεν είναι ενημέρωση, αλλά σύγχυση κι η σύγχυση σε συνθήκες κρίσης, γίνεται επικίνδυνη. 

Ακόμα και πιο σοβαρές online φιγούρες πέφτουν στον πειρασμό του clickbait. Τίτλοι που υπόσχονται ακρίβεια εκεί που δεν υπάρχει, βίντεο που παρουσιάζουν σενάρια ως βεβαιότητες. Αυτή είναι η λογική της πλατφόρμας. Αν δεν φωνάξεις, δεν ακούγεσαι, αν δεν υπερβάλεις, χάνεσαι στον θόρυβο. Κάπως έτσι η πρόγνωση μετατρέπεται σε performance. Ο influencer δεν προβλέπει, αλλά ποντάρει. Δένεται συναισθηματικά με το αποτέλεσμα. Οι πόλεμοι των προβλέψεων στο Weather Twitter δεν λένε τόσα για τον καιρό, όσο για εμάς. Για την ανάγκη μας για βεβαιότητα σε έναν αβέβαιο κόσμο, για την επιθυμία να μετατρέψουμε το απρόβλεπτο σε αφήγημα με αρχή, μέση και τέλος. Μόνο που ο καιρός, όπως και η ζωή δεν ακολουθεί σενάριο.  

 

 

 

➪ Ακολουθήστε το OLAFAQ στο Facebook, Bluesky και Instagram